भर्खरै : Sorry, your browser does not support inline SVG.
नवदुर्गाको धार्मिक तथा सांस्कृतिक महत्व उजागर गर्न ‘अस्त्र टेम्पल क्वेस्ट २०८३’ | भक्तपुरको इतिहास र संघर्ष नयाँ पुस्तालाई बुझाउनुपर्छ : बिजुक्छेँ | यूएईमा भीषण सडक दुर्घटना : २३ गाडी ठोक्किँदा १४ जनाको मृत्यु, ३० घाइते | पर्वतीय क्षेत्र र जलवायु परिवर्तनका मुद्दालाई संस्थागत एजेन्डा बनाउन नेपालको आग्रह | माइक्रोबस दुर्घटनामा एउटै गाउँका १३ जनाको मृत्यु, चक्रघट्टामा शोकबिदा | आइतबारदेखि वर्षा र हिमपातको सम्भावना, खेतमै धान छ भने तत्काल भित्र्याउन आग्रह | प्रधानमन्त्रीको विशेष सुरक्षा सल्लाहकारमा कार्की नियुक्त, पत्र बुझ्न भने अस्वीकार | १० करोड खर्चेको कान्तिताल अलपत्र, लागुऔषध दुर्व्यसनीको अखडा बन्दै |

अमेरिकी जर्नलको दाबी: २० वर्ष सीआईएबाट तलब लिए दलाई लामा, भारत – चीन युद्धमा पनि अमेरिकी लगानी

अमेरिकी जर्नलको दाबी: २० वर्ष सीआईएबाट तलब लिए दलाई लामा, भारत – चीन युद्धमा पनि अमेरिकी लगानी

एजेन्सी । अमेरिकास्थित एक अनुसन्धान जर्नलमा प्रकाशित लेखले निर्वासित तिब्बती धर्मगुरु दलाई लामाले करिब २० वर्षसम्म अमेरिकी गुप्तचर निकाय सीआईएबाट तलब पाएको दाबी गर्दै ठूलो राजनीतिक तरंग पैदा गरेको छ । गत अप्रिलमा ‘जर्नल अफ पब्लिक अफेयर्स’मा छापिएको उक्त अध्ययनलाई रूसी प्रसारक ‘आरटी’ले पुनः प्रकाशित गरेपछि विषयले अन्तर्राष्ट्रिय बहसको रूप लिएको हो ।

जर्नलका अनुसार सन् १९५७ देखि १९७४ सम्म दलाई लामाले सीआईएबाट वार्षिक १ लाख ८० हजार अमेरिकी डलर प्राप्त गरेको उल्लेख छ । यसअघि पनि दलाई लामामाथि सीआईएको सहयोग लिएको आरोप लाग्दै आएको थियो, तर पहिलोपटक शैक्षिक अनुसन्धानमै विस्तृत प्रमाण प्रस्तुत भएको हो । उक्त अनुसन्धानमा विभिन्न अमेरिकी कूटनीतिक अभिलेख, विकिलिक्सले सार्वजनिक गरेका गोप्य दस्तावेज, अमेरिकी अधिकारीका पुस्तक तथा अन्तर्वार्ताका आधारमा दाबी गरिएको छ कि तिब्बत मुद्दालाई उपयोग गर्दै अमेरिकाले लामालाई दीर्घकालीन रूपमा सहयोग गरेको थियो ।

यही लेखमा उक्त समयको भू – राजनीतिक घटनाक्रमसँग जोडिएको अर्को ठूलो दाबी गरिएको छ । अमेरिकाले भित्रभित्रै लगानी गर्दै सन् १९६२ को भारत–चीन युद्धलाई प्रेरित गराएको । जर्नलका अनुसार तिब्बतको मुद्दा, भारत – अमेरिका सम्बन्ध र चीनविरुद्ध रणनीतिक दबाब सिर्जना गर्ने उद्देश्यले अमेरिकाले भारतका पत्रपत्रिका, विचार निर्माता तथा थिंक ट्याङ्कमा लगानी गरेको उल्लेख छ ।

अनुसन्धानले भनेको छ कि सो समय अमेरिकाले भारतभित्र चीनविरुद्ध जनमत निर्माणका लागि महत्वपूर्ण रकम खर्च गरेको र त्यसैको पृष्ठभूमिमा युद्धको वातावरण तयार भएको थियो । अध्ययन सार्वजनिक भएपछि अमेरिकी, तिब्बती तथा चिनियाँ राजनीतिक वृत्तमा बहस चर्किएको छ। दलाई लामाको कार्यालय भने यस विषयमा औपचारिक प्रतिक्रिया दिईसकेको छैन ।

 


Thali Mobile Pvt.Ltd.