काठमाडौंले विश्वकै दोस्रो प्रदूषित सहरको परिचय बनायो

काठमाडौँ । नेपालको संघीय राजधानी रहेको काठमाडौं सहर विश्वकै दोस्रो प्रदूषित सहरको रुपमा परिचित बनेको छ । पछिल्लो चार दिनयता काठमाडौँ उपत्यकामा वायु प्रदूषण निरन्तर बढ्दै गएपछि विश्वको दोस्रो प्रदूषित सहरको रुपमा परिचित बनेको हो ।

यूरोपेली प्रदूषण मापन संस्था वर्ल्ड एयर क्वालिटी इन्डेक्स (आईक्यूएयर) काठमाडौँ विश्वकै प्रदूषित सहरको दोस्रो स्थानमा पुगेको ले मापन गरेको छ । विश्व स्वास्थ्य सङ्गठन (डब्लूएचओ) ले आईक्युआई ५० भन्दा बढी रहेको वातावरण मानव स्वास्थ्यका लागि घातक हुँदै जाने बताएको छ । काठमाडौँको अमेरिकन एम्बेसी अगाडिको मापनयन्त्रले देखाएको वायु प्रदूषणको मात्रा २३४ यूएस आईक्यूआई रहेको उल्लेख गरिएको छ ।

वायु गुणस्तरसम्बन्धी मापदण्ड, २०६९ ले पिएम–२.५ को मात्रा २४ घण्टामा ४० माइक्रोग्राम प्रतिघनमिटर कायम गरेको छ । हिउँदमा काठमाडौँ र तराईका सहरमा यो मात्रा तीन सयदेखि चार सयसम्म पुग्ने अनुमान वातावरण विभागको छ। आईक्युआईमार्फत हावामा आँखाले देख्न नसकिने प्रदूषणको मात्रा जाँचिन्छ ।

आईक्यूआईले वायुमा मिसिएका आँखाले देख्न नसकिने २.५ माइक्रोनभन्दा साना कण, कार्बन मोनोअक्साइड, सल्फर, नाइट्रोजन अक्साइडको मात्रालाई बुझाउँछ ।आइक्यूएयरले आफ्नो वेभसाईटमा प्रकाशित ‘विश्वको वायुको गुणस्तरसम्बन्धी प्रतिवेदन, २०२१’ अनुसार काठमाडौँ सन् २०२१ मा विश्वको छैटौँ प्रदूषित राजधानी बनेको थियो।