- २१ कार्तिक २०८३, शनिबार / Nov 7, 2026
काठमाडौँ । सरकारले चालु आर्थिक वर्षमा नेपालको आर्थिक वृद्धिदर ३.५ प्रतिशतमा सीमित रहने प्रक्षेपण सार्वजनिक गरेको छ । बजेटको अर्धवार्षिक समीक्षामार्फत यसअघिको ६ प्रतिशत वृद्धिदरको अनुमान संशोधन गर्दै नयाँ प्रक्षेपण गरिएको हो ।
चालु आर्थिक वर्षका लागि कुल गार्हस्थ्य उत्पादन (जीडीपी) को वार्षिक वृद्धिदर ६ प्रतिशत रहने अनुमान गरिएको थियो । तर धान उत्पादनमा आएको कमी , निर्माण क्षेत्रमा देखिएको सुस्तता तथा घरजग्गा कारोबारमा आएको गिरावटका कारण आर्थिक वृद्धिदर ३.५ प्रतिशतमा खुम्चिने निष्कर्ष निकालिएको हो । गत आर्थिक वर्षमा भने जीडीपी वृद्धिदर ४.६ प्रतिशत रहेको अनुमान छ ।
अर्धवार्षिक मूल्याङ्कन प्रतिवेदनअनुसार चालु आवको प्रथम त्रैमासमा आधारभूत मूल्यमा जीडीपी ३ प्रतिशतले वृद्धि भएको प्रारम्भिक अनुमान छ । गत आवको सोही अवधिमा यस्तो वृद्धि २.९ प्रतिशत रहेको संशोधित अनुमान गरिएको थियो ।
चालु आवको पहिलो त्रैमासमा कृषि क्षेत्रको कुल मूल्य अभिवृद्धि १.३६ प्रतिशतले विस्तार हुने अनुमान छ । धान उत्पादन घट्ने भए पनि पशुपन्छी , तरकारी तथा फलफूल उत्पादनमा वृद्धि हुने अपेक्षाका आधारमा कृषि क्षेत्रको वृद्धिदर तुलनात्मक रूपमा न्यून रहने आकलन गरिएको छ । मकै , कोदो , फापरलगायत खाद्यान्न बालीको उत्पादन भने बढ्ने अनुमान गरिएको छ । गत आवमा खाद्यान्न बालीको उत्पादन २.६७ प्रतिशत र नगदेबालीको उत्पादन २.०१ प्रतिशतले बढेको थियो ।
उद्योग क्षेत्रतर्फ पहिलो त्रैमासमा कुल मूल्य अभिवृद्धि ५.४४ प्रतिशतले विस्तार हुने अनुमान छ । ऊर्जा तथा निर्माण क्षेत्रका गतिविधिमा वृद्धि हुँदा उद्योग क्षेत्रमा सकारात्मक प्रभाव पर्ने अपेक्षा गरिएको छ । उत्पादनमूलक उद्योगको मूल्य अभिवृद्धि १.५२ प्रतिशतले बढ्ने अनुमान छ ।
सेवा क्षेत्रको कुल मूल्य अभिवृद्धि पहिलो त्रैमासमा ३.०३ प्रतिशतले विस्तार हुने अनुमान गरिएको छ । थोक तथा खुद्रा व्यापार , वित्तीय मध्यस्थता , सामान्य प्रशासन तथा रक्षा , पर्यटन तथा व्यक्तिगत सेवाका गतिविधिमा सुधार देखिएकाले सेवा क्षेत्रमा सकारात्मक प्रभाव पर्ने अपेक्षा गरिएको छ ।
बजेट मध्यावधि समीक्षा प्रतिवेदनअनुसार चालु आवको पहिलो छ महिनाको औसत मुद्रास्फीति १.७ प्रतिशत रहेको छ । अघिल्लो वर्षको सोही अवधिमा मुद्रास्फीति ४.९७ प्रतिशत थियो ।
