नेपालका सुन्दर दश ताल

काठमाडाैं । नेपाल पर्यटनका दृष्टिकोणले महत्वपूर्ण देश हो । यहाँ हिमाल, पहाड र तराइका विभिन्न ठाउँमा अनगिन्ती ताल तलैयाहरु रहेका छन् । ती तालतलैयाहरु आन्तरिक तथा बाह्य पर्यटहरुको रोजाइमा पर्ने गरेका छन् । नेपालमा रहेका सुन्दर तालहरु मध्य दश तालहरु यस्ता रहेका छन् ।
१
गोसाइँकुण्ड ताल
रसुवा जिल्लामा अवस्थित गोसाइँकुण्ड ताल हिमालय पर्वतमा जाँदा शिवले नीलाद्री पर्वतमा त्रिशूल रोप्दा पानीको तीनधारा बगेर गोसाइँकुण्ड उत्पत्ति भएको भन्ने किंवदन्ती छ । यो ताल समुन्द्री सतह भन्दा ४,३८० मिटरको उचाईमा रहेको छ । यहाँको पानीले नुहाउँदा शरीरमा लुतो, खटिरा नआउने विश्वास रही आएको छ ।
२
तिलिचो ताल
तिलिचो ताल नेपालको सबैभन्दा उच्च स्थानमा रहेको छ । समुन्द्री सतह भन्दा ४९१९ मिटर (१६,१३८ फिट) को उचाईमा रहेको तिलिचो ताल मनाङ जिल्लामा अवस्थित अन्नपुर्ण संरक्षित क्षेत्रमा पर्दछ । ४.८ वर्ग किलोमिटरको समतल क्षेत्रफलमा फैलिएको तिलिचो ताल ८५ मिटर (२८७९ फि) गहिरो छ रहेको छ । यस तालको ४ किलोमिटर लम्बाइ तथा १.२ किलोमिटर चौडाइ रहेको छ । कुनै पनि जलचर प्राणी तालमा नपाईनु यो तालको प्रमुख विशेषता हो । यो तालको वरपर देखिने हिमालको दृष्यले यस तालको सुन्दरता झनै थपेको छ ।
३
रारा ताल
सूर्य अस्ताउँदा र उदाउँदा देखिने रारा ताल नेपालकै सबैभन्दा ठूलो ताल हो । समुन्द्री सतह भन्दा २९९० मिटर (९८१० फिट) को उचाइमा रहेको यो ताल जुम्ला र मुगु जिल्लास्थित रारा राष्ट्रिय निकुञ्ज अन्तर्गतको रामसार क्षेत्र भित्र पर्दछ । रारा ताललाई सन् २००७ मा रामसार क्षेत्र घोषणा गरिएको हो । रारा तालको सुन्दरताले जोकोहीलाई आनन्दित तुल्याउँछ । ५.१ किलोमिटरको लम्बाई तथा २.७ किलोमिटरको चौडाइमा फैलिएको यस तालको पानीको सतह १.८ वर्ग किलोमिटर र १६७ मिटरको घहिराइ रहेको छ ।
४
से–फोक्सुन्डो ताल
डोल्पा जिल्लामा अवस्थित फोक्सुन्डो ताल नेपालको सबैभन्दा गहिरो ताल हो । यस तालको गहिराई १४५ मिटर (४७६ फिट) रहेको छ ।
समुन्द्री सतहबाट ३६१५ मिटर उचाइमा रहेको यो ताल करिब ४.९४ वर्ग किलोमिटरको क्षेत्रफलमा फैलिएको छ ।यो ताललाई सन् २००७ मा रामसार क्षेत्र घोषणा गरिएको हो । यसको लम्बाई ५.१५ किलोमिटर तथा चौडाई ८०० मिटर रहेको छ ।

५
फेवा ताल
पोखरामा अवस्थित फेवा ताल सबै भन्दा धेरै मानिसले अवलोकन गर्ने ताल हो । तालको बीचमा तालबाराही मन्दिरले यस तालको सुन्दरता झनै सुन्दर तुल्याएको छ । ४.४३ वर्ग किलोमिटरको क्षेत्रफलमा अवस्थित यस तालको लम्बाई १७ किलोमिटर छ भने अधिकतम गहिराई २४ मिटर रहेको छ । यो ताल समुन्द्री सतहभन्दा ७४२ मिटर (२४३४ फिट) को उचाईमा रहेको छ ।
६
पाँच पोखरी
जनै पुर्णिमाको अवसरमा मेला लाग्ने पाँच पोखरीबाट जुगल, लाङटाङ, रोलवालिङ लगायतका हिमालहरुको दृष्य देख्न सकिन्छ । लाङटाङ राष्ट्रिय निुकुञ्जभित्र पाँच तालहरु छन् । एकै ठाउँमा प्राकृतिक रुपमा बनेको पाँच वटा तालहरुको दृष्यले पर्यटकहरुलाई झनै मनोमोहक बनाउछ । विश्वकै उच्च अल्टिच्युडमा रहेको यो ताल समुन्द्र सतहबाट ४१०० मिटर माथि छ । यो ताल सिन्धुपाल्चोक जिल्लामा अवस्थित रहेको छ ।
७
छो–रोल्पा ताल
दोलखा जिल्लामा अवस्थित छो–रोल्पा ताल १५४ हेक्टर क्षेत्रफलमा फैलिएको छ । यो ताल गौरीशैकर संरक्षित क्षेत्र अन्तर्गत पर्द भने ४५८० मिटरको अल्टिच्युडमा अवस्थित यो ताल २७० मिटर अधिक्तम गहिरो र लम्बाइ ३.४५ किलोमिटर रहेको छ ।
८
जाखोर ताल
जाखोर ताल धनगढी उपमहानगरपालिका–७ मा अवस्थित छ । यो ताल कैलालीको प्रमुख पर्यटकीय गन्तव्य हो । जाखोर तालमा पुग्ने पर्यटकको संख्यामा पनि वृद्धि हुँदै गएको छ । जाखोर ताल परिसरमा मन्दिर, नजिक धर्मशाला, चिल्ड्रेन पार्क, पार्किङ स्थल, संस्कृति देखाउन सङ्ग्रहालय निर्माण गरिएको छ ।
९
बुलबुले ताल
बुलबुल ताल सुर्खेत बिरेन्द्रनगरको पहिचान हो । प्राकृतिक सौन्र्दयले भरिपूर्ण बुलबुले ताल २४ बिगाहा क्षेत्रफलमा फैलिएको छ । बुलबुल गर्दै जमिनबाट लगातार निस्कने पानीलाई संकलन गरी कृतिम रुपमा बनाइएकोले यो ताललाई बुलबुले ताल भनिएको पाईन्छ ।
१०
घोडाघोडी ताल
घोडाघोडी ताललाई घोडाघोडी भगवानको जोडीको रुपमा सत्ययुगमा रहेकाले पूजा गर्ने प्रचलन रहेको छ । हरेक माघे सङ्क्रान्तिका दिन यस तालमा ठूलो मेला समेत लाग्ने गर्दछ । सूदुरपश्चिम प्रदेशको पर्यटकीय सम्भावना बोकेको यो ताल आन्तरिक तथा वाह्य पर्यटकको गतिलो गन्तव्य हो ।