मुलुकभर डढेलो

काठमाडौं । सोमबार १ हजार १ सय ३४ ठाउँमा आगलागी भएको छ । लगातार तीन दिनसम्म यस्तै अवस्था रहे संकटकाल लगाउनुपर्ने हुन सक्ने बताइएको छ। यसअघि यति धेरै घटना भएको तथ्यांक नरहेको राष्ट्रिय विपद् जोखिम न्यूनीकरण तथा व्यवस्थापन प्राधिकरणले जनाएको छ ।

सबैभन्दा धेरै ८ देखि ९ सय डढेलोका घटना मात्रै रेकर्डमा रहेको उपसचिव सुन्दर शर्माले बताए । वैशाख १२ लाई पिक सिजन मानिने भएकाले सामान्यतः वैशाख दोस्रो साता आगलागीको सिजन सुरु हुन्छ । तर, चार साता पहिलादेखि नै हुन थालेको प्राधिकरणका कार्यकारी प्रमुख अनिल पोखरेलले बताए ।

जलवायु परिवर्तनका कारण तापक्रममा वृद्धिसँगै नेपालमा सिजनभन्दा पहिला नै आगलागी हुन थालेको ‘एम्प्लिफाइड ड्राउट ट्रेन्ड इन नेपाल इन्क्रिज द पोटेन्सियल फर हिमालयन वाइल्ड फायर’ नामक अध्ययनले देखाएको छ।

अध्ययनका अनुसार जलवायु परिवर्तन र मानवीय क्रियाकलापका कारण हरित गृह ग्यासको उत्सर्जन, औसतभन्दा कम वर्षा हुँदा तापक्रम सामान्यभन्दा तातो हुन्छ । त्यसको असर विनाशकारी डढेलोका रूपमा देखिएको हो । अहिलेसम्मको रेकर्ड हेर्दा सन् २००९, २०१६ र २०२१ डरलाग्दा डढेलो लागेका छन् । उक्त वर्षहरूमा औसतभन्दा कम वर्षा भएको जल तथा मौसम विज्ञान विभागको तथ्यांकले प्रष्ट्याउँछ।