- २९ आश्विन २०८३, बिहीबार / Oct 15, 2026
भक्तपुर, २९ भक्तपुर । बजारमा दसैँको किनमेल बढेको छ । घरघरमा चाडपर्वको तयारी चलिरहेको छ । तर भक्तपुरका किसानलाई भने पाकेर पहेँलपुर भएको धान भित्र्याउने चटारो छ । मौसमले साथ दिएकै बेला बाली सुरक्षित गर्न किसान खेतमै व्यस्त देखिएका छन् ।
दसैँ नजिकिएसँगै अधिकांश मानिस नयाँ लुगा किन्ने, घर सजाउने, मिठामिठा परिकार तयार गर्ने र आफन्तसँग भेटघाटको योजना बनाउन व्यस्त छन् । किसान भने वर्षभरि खान पुग्ने अन्न सुरक्षित गर्न धान काट्ने, थ्रेसर लगाएर दाना छुट्याउने र बोरामा भरेर घरमा भण्डारण गर्ने काममा जुटेका छन् ।
कतिपय किसानले छिमेकीसँग अर्मपर्म गरेर धान काटिरहेका छन् । एकअर्काको खेतमा पालैपालो काम गर्दा बाली भित्र्याउन सहज भएको छ । परिवारका सदस्य र छिमेकी मिलेर खेतमा काम गरिरहेका दृश्यले भक्तपुरका ग्रामीण बस्तीमा चाडपर्वको रौनकसँगै खेतीपातीको व्यस्तता पनि बढेको देखाउँछ ।
यस वर्ष दसैँ र धान पाक्ने समय एकैपटक परेकाले किसानलाई दोहोरो चटारो परेको हो । विगतका वर्षमा दसैँ सकिएपछि धान काट्ने र भित्र्याउने कामले गति लिने गरे पनि यसपटक चाडपर्वको तयारीसँगै खेतीपातीलाई पनि प्राथमिकता दिनुपर्ने अवस्था आएको छ ।
मनसुन नेपालबाट बाहिरिए पनि मौसम जुनसुकै बेला परिवर्तन हुन सक्ने भएकाले किसान पाकेको धान सकेसम्म चाँडो भित्र्याउन लागेका हुन् । विगतमा बेमौसमी वर्षाले पाकेको बालीमा क्षति पुर्याएका घटनाले पनि उनीहरूलाई सतर्क बनाएको छ । धान पाकिसकेपछि वर्षा भए बाला झर्ने, धान भिज्ने र गुणस्तरमा असर पर्ने जोखिम रहन्छ । त्यसैले मौसम अनुकूल भएका बेला धान काटेर सुरक्षित राख्न किसान हतारिएका छन् ।
धान भक्तपुरका किसानको प्रमुख खाद्यान्न बालीमध्ये एक हो । रोपाइँदेखि गोडमेल र सिँचाइसम्म महिनौँ मेहनत गरेपछि उत्पादन हुने धान सुरक्षित रूपमा भित्र्याउनु उनीहरूका लागि महत्त्वपूर्ण हुन्छ । यस समयमा बालीमा क्षति पुगे वर्षभरको खाद्यान्न व्यवस्थापनमै असर पर्न सक्छ ।
दसैँमा टीका, जमरा र आफन्तसँगको भेटघाटको विशेष महत्त्व भए पनि किसानका लागि पाकेको बाली समयमै भित्र्याउनु उत्तिकै आवश्यक छ । धान खेतमै छाडेर चाडपर्व मनाउन जाँदा मौसम प्रतिकूल बनेर बालीमा क्षति पुग्ने चिन्ता उनीहरूमा छ । त्यसैले कतिपय किसान धान काट्ने र भण्डारण गर्ने काम सकेपछि मात्रै दसैँको रमझममा सहभागी हुने योजनामा छन् ।
भक्तपुरका खेतमा पहेँलपुर धानका बाला झुलिरहेका छन् । बजारमा दसैँको किनमेलको चहलपहल बढिरहेका बेला खेतमा भने हँसिया चलाउने, धानका भारी बोक्ने र थ्रेसर लगाउने काम भइरहेको छ । चाडपर्वको खुसीसँगै खेतमा देखिएको यो व्यस्तताले नेपाली कृषि जीवनको मौलिकता र किसानको मेहनतलाई झल्काउँछ ।
दसैँ नेपालीको प्रमुख चाड भए पनि किसानका लागि मौसम र खेतीपातीको समय उत्तिकै महत्त्वपूर्ण हुन्छ । चाडपर्व र बाली भित्र्याउने समय जुध्दा किसानले आफ्नो वर्षभरको मेहनत जोगाउन धानलाई प्राथमिकता दिनुपर्ने अवस्था देखिएको छ ।
