काठमाडौं, ९ भदाै । अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पका छोरा ब्यारोन ट्रम्पको हत्या गर्नेलाई १ करोड अमेरिकी डलर इनाम दिने घोषणा गरिएको दाबी गरिएको भिडियो सार्वजनिक भएपछि अमेरिका र इरानबीचको तनाव थप चर्किएको छ ।
इरानको सरकारी टेलिभिजनसँग सम्बन्धित च्यानलबाट उक्त भिडियो प्रसारित भएको दाबी गरिएको छ । भिडियोमा ब्यारोन ट्रम्पलाई लक्षित गर्दै उनको सुरक्षा व्यवस्था, सम्भावित बसोबास क्षेत्र तथा दैनिक गतिविधिसम्बन्धी विवरण प्रस्तुत गरिएको बताइएको छ ।
यद्यपि, ब्यारोन ट्रम्पको हत्या गर्नेलाई इनाम दिने घोषणा इरान सरकारको औपचारिक नीति वा निर्णय हो भन्ने विषय स्वतन्त्र रूपमा पुष्टि हुन बाँकी रहेको छ ।
अमेरिकी सुरक्षा निकायहरूले ट्रम्प परिवारमाथिको सम्भावित धम्कीलाई गम्भीर रूपमा लिएको बताइएको छ । यसअघि पनि इरानसँग जोडिएका विभिन्न धम्कीका विषय सार्वजनिक हुँदै आएका छन् ।
यसैबीच, अमेरिकाले इरानमाथि आर्थिक दबाब बढाउने उद्देश्यले नयाँ प्रतिबन्ध घोषणा गरेको छ ।अमेरिकी अर्थमन्त्री स्कट बेसेन्टले इरानको आम्दानीका विभिन्न स्रोतलाई निसाना बनाउँदै नयाँ प्रतिबन्ध लागू गरिएको बताएका छन् ।
प्रतिबन्धअन्तर्गत इरानी नियन्त्रणमा रहेका जलमार्ग, ऊर्जा तथा विद्युतीय क्षेत्र, प्रविधि, सुन, हवाई तथा सामुद्रिक ढुवानीसँग सम्बन्धित सम्पत्तिमा दबाब बढाउने नीति लिइएको बताइएको छ । इरानसँग व्यापारिक सम्बन्ध कायम राख्ने तथा तेल खरिदमार्फत इरानलाई आम्दानी गर्न सहयोग गर्ने देश वा निकायसमेत अमेरिकी प्रतिबन्धको दायरामा पर्न सक्ने चेतावनी दिइएको छ ।
अमेरिकाले इरानमाथि आर्थिक दबाब बढाएर उसलाई आफ्नो नीति परिवर्तन तथा सम्भावित सम्झौताका लागि दबाब दिने रणनीति लिएको अन्तर्राष्ट्रिय सञ्चारमाध्यमहरूले उल्लेख गरेका छन् ।
अमेरिकाको आर्थिक दबाब निरन्तर बढे खाडी क्षेत्रबाट हुने तेल निर्यात रोक्न सकिने चेतावनी इरानका सुरक्षा अधिकारीहरूले दिएका छन् ।स्ट्रेट अफ होर्मुज विश्वको प्रमुख ऊर्जा आपूर्ति मार्गमध्ये एक भएकाले उक्त जलमार्गमा अवरोध सिर्जना भए अन्तर्राष्ट्रिय तेल बजारमा गम्भीर असर पर्न सक्ने अनुमान गरिएको छ ।
यसैबीच, ओमानको उत्तरपूर्वी समुद्री क्षेत्रमा एउटा तेल ट्यांकर अज्ञात वस्तु वा प्रक्षेप्यास्त्रको प्रहारबाट क्षतिग्रस्त भएको खबर पनि सार्वजनिक भएको छ । चालक दलका सदस्य भने सुरक्षित रहेको बताइएको छ ।
क्षेत्रीय तनाव कम गर्ने प्रयासस्वरूप ओमानका विदेशमन्त्री सय्यद बद्र अल–बुसैदी तेहरान जाने तयारीमा रहेको बताइएको छ ।उनले इरानी अधिकारीहरूसँग स्ट्रेट अफ होर्मुजको अवस्था तथा अमेरिका–इरानबीच बढ्दो तनावका विषयमा छलफल गर्ने अपेक्षा गरिएको छ ।
यसैबीच, अमेरिकी सेन्ट्रल कमान्डका अनुसार इरानतर्फ मानवीय सहायता बोकेर गएका ४० भन्दा बढी जहाजलाई नौसैनिक नाकाबन्दी पार गर्न अनुमति दिइएको छ । इरानी राष्ट्रपति मसुद पेजेस्कियानले पनि अमेरिकाले इरानप्रतिको आफ्नो व्यवहार र भाषा परिवर्तन गर्नुपर्ने बताएका छन् । दबाब र धम्कीको नीतिले समस्या समाधान गर्नुको सट्टा क्षेत्रीय तनाव थप बढाउने उनको भनाइ छ ।
दुवै देशबाट आर्थिक प्रतिबन्ध, सुरक्षा चेतावनी र सम्भावित सैन्य प्रतिक्रियाका अभिव्यक्ति सार्वजनिक भइरहेका बेला अमेरिका–इरानबीचको तनाव थप गम्भीर बन्ने जोखिम बढेको छ ।
